เคยถ่ายในร้านอาหารแล้วภาพออกส้มจนดูเหมือนอยู่ในยุคเก่า หรือถ่ายในที่ร่มแล้วภาพออกฟ้าจนดูหนาวเย็นไหมครับ นั่นไม่ใช่กล้องเสีย แต่เป็นเรื่องของ white balance ที่เรายังไม่ได้จัดการ
ทำไมภาพถึงออกสีส้มสีฟ้า
ก่อนอื่นต้องเข้าใจความจริงข้อหนึ่ง แสงแต่ละแหล่งมีสีไม่เหมือนกัน แสงแดดตอนเที่ยงค่อนข้างขาว แสงหลอดไฟบ้านแบบเก่าออกส้ม แสงในที่ร่มหรือตอนฟ้าครึ้มออกฟ้า ตาของเราเก่งมากเพราะสมองปรับให้เรามองเห็นกระดาษขาวเป็นสีขาวเสมอ ไม่ว่าจะอยู่ใต้แสงแบบไหน แต่กล้องไม่ได้ฉลาดเท่าสมองเรา มันบันทึกสีของแสงตามจริง กระดาษขาวใต้แสงส้มก็จะออกมาส้ม
white balance คืออะไร
white balance คือการบอกกล้องว่าตอนนี้แสงรอบตัวมีสีแบบไหน เพื่อให้มันชดเชยกลับมาให้สีขาวเป็นสีขาวจริง ๆ พูดง่าย ๆ คือเราช่วยกล้องทำในสิ่งที่สมองเราทำได้เองอยู่แล้ว
ตั้ง white balance ยังไง
วิธีจัดการมีหลายระดับ ระดับแรกคือใช้โหมดอัตโนมัติ กล้องจะเดาให้เอง ซึ่งสมัยนี้เดาได้แม่นพอใช้ในสภาพแสงทั่วไป มือใหม่เริ่มจากตรงนี้ได้สบาย ระดับที่สองคือเลือกพรีเซ็ตตามสถานการณ์ เช่นโหมดแดด โหมดร่ม โหมดหลอดไฟ ซึ่งช่วยเวลาออโต้เดาพลาด ระดับที่สามคือตั้งค่าอุณหภูมิสีเป็นตัวเลขเองในหน่วยเคลวิน ซึ่งให้การควบคุมแม่นที่สุด
มีเคล็ดลับที่ช่วยได้มาก ถ้าเราถ่ายไฟล์แบบ RAW เราปรับ white balance ทีหลังได้แทบจะอิสระโดยคุณภาพไม่เสีย เพราะ RAW เก็บข้อมูลสีไว้เต็ม ส่วน JPEG จะปรับได้จำกัดกว่าเพราะสีถูกตัดสินใจไปแล้วตอนถ่าย ดังนั้นถ้ายังไม่มั่นใจเรื่องสี การถ่าย RAW จะช่วยกันพลาดได้เยอะ
อีกเรื่องที่อยากให้รู้คือ white balance ไม่ได้มีแค่ถูกหรือผิด บางครั้งเราตั้งให้ภาพอุ่นขึ้นนิดเพื่อให้ดูอบอุ่นน่ามอง หรือตั้งให้เย็นลงเพื่อให้ดูสงบ มันเป็นเครื่องมือสร้างอารมณ์ได้ด้วย ไม่ใช่แค่เรื่องความถูกต้องทางเทคนิค
สรุป
สิ่งที่อยากให้จำคือ ภาพออกส้มหรือฟ้าไม่ใช่ความผิดพลาดลึกลับ แต่คือกล้องบันทึกสีของแสงตามจริง white balance คือเครื่องมือที่ให้เราบอกกล้องว่าแสงตอนนี้เป็นแบบไหน เพื่อคืนสีขาวให้เป็นขาว และถ้าถ่าย RAW ไว้ เรายังมีโอกาสแก้ทีหลังได้สบายใจ