เคยสงสัยไหมว่าทำไมเลนส์ 50mm ตัวเดียวกัน เอาไปใส่กล้องคนละตัวแล้วได้มุมภาพไม่เท่ากัน คำตอบอยู่ที่คำว่า crop factor หรือตัวคูณเซนเซอร์ ที่บอกว่าเซนเซอร์ในกล้องของเราเล็กกว่าฟูลเฟรมอยู่กี่เท่า เข้าใจเรื่องนี้รอบเดียว ช่วยให้เลือกเลนส์ตัวต่อไปไม่พลาดมุม
Crop factor คือ ตัวคูณที่มาจากขนาดเซนเซอร์
มาตรฐานที่ทุกคนใช้เทียบคือเซนเซอร์ ฟูลเฟรม ขนาดราว 36 x 24 มม. ส่วนเซนเซอร์ที่เล็กกว่าอย่าง APS-C หรือ Micro Four Thirds จะมองเห็นภาพแค่ส่วนกลางของวงภาพที่เลนส์ฉายออกมา เหมือนเราเอาภาพฟูลเฟรมมาครอปขอบทิ้ง ผลคือมุมภาพแคบลง และตัวเลขที่บอกว่าแคบลงเท่าไหร่ ก็คือ crop factor นั่นเอง ยิ่งเซนเซอร์เล็ก ตัวเลขยิ่งสูง
คูณ crop factor ยังไงให้เห็นมุมภาพจริง
กล้อง APS-C ฝั่ง Sony Nikon Fujifilm มีตัวคูณราว 1.5x ส่วน Canon ราว 1.6x และ Micro Four Thirds อยู่ที่ 2x วิธีคิดง่ายมาก เอาทางยาวโฟกัสของเลนส์คูณเข้าไปตรง ๆ เลนส์ 50mm บนกล้อง 1.5x จะให้มุมภาพเทียบเท่า 75mm บนฟูลเฟรม หรือเลนส์ 16mm มุมกว้างจะเหลือราว 24mm ทันที จุดนี้ได้เปรียบเวลาถ่ายของไกลอย่างนกหรือกีฬา เพราะเหมือนได้ซูมเพิ่มฟรี แต่เสียมุมกว้างเวลาถ่ายในห้องแคบหรือถ่ายวิว
ทำไมต้องสนใจ crop factor ก่อนซื้อเลนส์
เพราะตัวเลขบนกระบอกเลนส์ไม่ใช่มุมจริงที่เราจะได้ ถ้าใช้กล้องตัวคูณแล้วอยากได้มุมกว้างจริง ต้องเลือกเลนส์ตัวเลขน้อยกว่าที่คิด ส่วนสายถ่ายไกลก็ใช้ crop factor ให้เป็นประโยชน์ได้ ข้อควรจำคือตัวคูณนี้เปลี่ยนแค่มุมภาพ ไม่ได้ทำให้หน้าชัดหลังเบลอเท่าฟูลเฟรม และไม่ได้แปลว่ากล้องเล็กถ่ายแย่กว่า แค่ต้องเลือกเลนส์ให้เข้ากับเซนเซอร์ของตัวเอง ยกตัวอย่างคนใช้ APS-C อยากได้เลนส์เดินทางมุมปกติแบบ 35mm ก็ควรมองหาเลนส์ราว 23mm ถึง 24mm เพราะคูณแล้วจะได้มุมใกล้เคียงที่ต้องการพอดี รู้ค่านี้ค่าเดียวก็วางแผนชุดเลนส์และงบได้แม่นขึ้นเยอะ ไม่ต้องเสียเงินซื้อผิดตัว
ที่มา: lnwGadget