คนที่เริ่มถ่ายวิดีโอในที่แสงจ้าจะเจอปัญหาว่าภาพสว่างเกินจนต้องเร่งชัตเตอร์สูงมาก แล้วภาพเคลื่อนไหวกลับดูแข็งไม่เป็นธรรมชาติ นั่นเป็นเพราะการถ่ายวิดีโอมีกฎเรื่องความเร็วชัตเตอร์ที่ควรสัมพันธ์กับเฟรมเรต และ ND filter คือเครื่องมือที่ช่วยแก้ปัญหานี้ หลายคนได้ยินว่าสายวิดีโอต้องมี ND แต่ไม่แน่ใจว่ามันคืออะไรและทำไม ผมอยากชวนมาทำความเข้าใจ เพราะ ND เป็นอุปกรณ์ที่เปลี่ยนคุณภาพของภาพเคลื่อนไหวในที่แสงจ้าได้ชัดเจนและเป็นของที่สายวิดีโอแทบทุกคนใช้
ND Filter คืออะไร
ND filter หรือฟิลเตอร์นิวทรัลเดนซิตีคือฟิลเตอร์ที่ลดปริมาณแสงที่เข้าสู่กล้องโดยไม่เปลี่ยนสี พูดง่าย ๆ คือมันเหมือนแว่นกันแดดของเลนส์ ทำให้แสงเข้าน้อยลงในทุกสี ประโยชน์คือช่วยให้เราลดแสงในที่สว่างจัดได้โดยไม่ต้องเร่งชัตเตอร์หรือหรี่รูรับแสง ซึ่งเป็นสองอย่างที่เราอยากคุมให้อยู่ค่าที่เหมาะในงานวิดีโอ การมี ND ทำให้เราถ่ายในแดดจ้าได้โดยยังรักษาการตั้งค่าที่ให้ภาพดูเป็นธรรมชาติ นี่คือหน้าที่หลักที่ทำให้มันสำคัญ
ทำไมวิดีโอต้องการ ND
เหตุผลที่วิดีโอต้องการ ND เป็นพิเศษอยู่ที่กฎความเร็วชัตเตอร์ ในงานวิดีโอมีหลักที่ว่าความเร็วชัตเตอร์ควรอยู่ราวสองเท่าของเฟรมเรตเพื่อให้การเคลื่อนไหวดูนุ่มเป็นธรรมชาติ เช่นถ่ายที่เฟรมเรตหนึ่ง ชัตเตอร์ก็ควรอยู่ราวสองเท่านั้น แต่ในที่แสงจ้า ถ้าเราคงชัตเตอร์ไว้ตามกฎนี้ ภาพจะสว่างเกิน ทางแก้แบบเดิมคือเร่งชัตเตอร์ให้เร็วขึ้นเพื่อลดแสง แต่นั่นทำให้การเคลื่อนไหวดูแข็งกระตุก ND ช่วยให้เราลดแสงได้โดยไม่ต้องเร่งชัตเตอร์ จึงรักษาการเคลื่อนไหวที่นุ่มไว้ได้
ND ช่วยเปิดรูกว้างละลายหลัง
นอกจากเรื่องชัตเตอร์ ND ยังช่วยให้เราเปิดรูรับแสงกว้างเพื่อละลายฉากหลังได้แม้ในที่สว่าง ปกติในแดดจ้าถ้าเปิดรูกว้างภาพจะสว่างเกิน ทำให้ต้องหรี่รูซึ่งลดการละลายหลัง แต่ ND ลดแสงลงทำให้เราเปิดรูกว้างได้โดยภาพไม่โอเวอร์ จึงได้ทั้งฉากหลังที่ละลายสวยและแสงที่พอดี นี่เป็นอีกเหตุผลที่สายวิดีโอและสายที่ชอบภาพละลายหลังในที่แจ้งต้องมี ND ติดกระเป๋า เพราะมันปลดล็อกการตั้งค่าที่ให้ภาพสวยในสภาพแสงที่ปกติทำได้ยาก
สรุป
สิ่งที่อยากให้จำคือ ND filter คือฟิลเตอร์ที่ลดแสงเข้ากล้องโดยไม่เปลี่ยนสี เหมือนแว่นกันแดดของเลนส์ สายวิดีโอต้องมีเพราะมันช่วยให้ลดแสงในที่จ้าได้โดยไม่ต้องเร่งชัตเตอร์ จึงรักษาความเร็วชัตเตอร์ตามกฎที่ทำให้การเคลื่อนไหวนุ่ม และยังช่วยให้เปิดรูกว้างละลายหลังได้แม้ในแดดจ้า เข้าใจเรื่องนี้แล้วเราจะรู้ว่าทำไม ND ถึงเป็นอุปกรณ์พื้นฐานของสายวิดีโอ และเป็นของชิ้นแรก ๆ ที่ควรมีถ้าถ่ายกลางแจ้งบ่อย