คำถามว่าถ่าย 5K 6K ต้องใช้เลนส์คมแค่ไหนถึงจะพอ เกิดกับผมตอนที่เปลี่ยนบอดี้จากตัวที่ถ่าย 4K มาเป็นตัวที่ถ่ายได้ละเอียดกว่า สิ่งแรกที่รู้สึกไม่ใช่ว่าภาพคมขึ้น แต่คือเลนส์ตัวเก่งของผมดูไม่เก่งเหมือนเดิม ฟุตเทจสัมภาษณ์ชุดเดิม เลนส์ตัวเดิม พอเปิดบนไทม์ไลน์ความละเอียดใหม่แล้วรายละเอียดที่เคยดูโอเคกลับดูนุ่มไปนิด ตอนนั้นเกือบจะสั่งเลนส์ใหม่ทั้งชุดแล้ว โชคดีที่ยั้งไว้ทัน แล้วไปนั่งไล่ดูว่าอะไรเปลี่ยนกันแน่
เซนเซอร์ความละเอียดสูงมันซื่อสัตย์กว่า
สิ่งที่เปลี่ยนคือเซนเซอร์ความละเอียดสูงมันซื่อสัตย์กว่า เมื่อพิกเซลถี่ขึ้น มันจับความต่างที่เลนส์ให้ได้ละเอียดขึ้น ข้อจำกัดที่เคยถูกกลบไปกับความละเอียดที่ต่ำกว่าเลยโผล่ออกมา นี่ไม่ได้แปลว่าเลนส์เดิมแย่ลง มันให้เท่าเดิมทุกอย่าง แค่คุณเห็นสิ่งที่มันให้ชัดขึ้น จุดที่มักโผล่ก่อนคือขอบภาพ เพราะกลางภาพกับขอบภาพของเลนส์ส่วนใหญ่ไม่เท่ากันอยู่แล้ว พอความละเอียดขึ้น ช่องว่างระหว่างสองจุดนี้ก็เห็นง่ายขึ้นตาม
ก่อนโทษเลนส์ ให้ไล่ดูอย่างอื่นก่อน
แต่ก่อนจะโทษเลนส์ ผมอยากให้ไล่ดูอย่างอื่นก่อน เพราะในงานวิดีโอความคมที่เห็นบนจอไม่ได้มาจากเลนส์อย่างเดียว โฟกัสที่แม่นคือตัวแปรอันดับหนึ่ง และที่ความละเอียดสูงกว่าเดิม โฟกัสที่เคลื่อนไปนิดเดียวจะเห็นชัดกว่าตอนถ่าย 4K มาก ความนิ่งของกล้องก็เหมือนกัน การสั่นเล็ก ๆ จากขาตั้งที่ไม่แน่นพอหรือมือที่ถือค้างนาน จะกินรายละเอียดไปเงียบ ๆ สปีดชัตเตอร์ที่ต่ำเกินสำหรับความเร็วของซับเจกต์ก็ให้ผลคล้ายกัน และตัวสุดท้ายที่คนลืมบ่อยที่สุดคือการบีบอัดไฟล์ ถ้าคุณถ่ายความละเอียดสูงแต่เลือกบิตเรตหรือโคเดกที่บีบแน่นเกินไป รายละเอียดที่เลนส์อุตส่าห์ส่งมาก็ถูกทิ้งไปตอนเขียนไฟล์อยู่ดี
ถ่าย 5K 6K ต้องใช้เลนส์คมแค่ไหน ตอบด้วยคำถามที่ตอบง่ายกว่า
พอไล่ครบแล้ว ค่อยกลับมาที่เลนส์ คำถามที่ตอบง่ายกว่าคำว่า “คมพอมั้ย” คือ ที่รูรับแสงและตำแหน่งเฟรมที่คุณใช้จริง มันให้รายละเอียดที่คุณยอมรับได้บนจอที่ลูกค้าจะดูหรือเปล่า ลูกค้าส่วนใหญ่ดูงานบนจอมือถือหรือจอทีวีบ้าน ไม่ได้เปิดครอป 200% หาจุดอ่อนแบบที่เราทำกัน งานที่ถ่ายความละเอียดสูงหลายงานถ่ายเพื่อเผื่อครอปในโพสต์ ไม่ใช่เพื่อส่งความละเอียดเต็มออกไป ถ้าเป็นแบบนั้น สิ่งที่คุณต้องการจริงคือเลนส์ที่ยังเหลือรายละเอียดพอหลังครอป ซึ่งเป็นคนละโจทย์กับเลนส์ที่คมที่สุด
มีอีกด้านที่ควรพูดไว้ด้วย คือความละเอียดสูงบวกเลนส์ที่คมจัดมาก ๆ บางครั้งให้ผลที่ไม่น่ารักกับหน้าคน ผิวจะดูแข็งจนเห็นทุกอย่างมากเกินความจำเป็น หลายกองถึงต้องหยิบฟิลเตอร์ diffusion มาช่วยลดความแข็งลงหน่อย ซึ่งพอนึกถึงตรงนี้ คำว่า “คมพอ” มันเลยไม่ใช่เส้นที่ยิ่งสูงยิ่งดีเสมอไป
ก่อนสั่งเลนส์ใหม่เพราะเปลี่ยนบอดี้ ลองย้อนกลับไปดูฟุตเทจที่คุณคิดว่านุ่มไปอีกครั้ง แล้วเช็กว่าโฟกัสตรงจุดที่ควรตรงหรือเปล่า คำตอบอาจประหยัดเงินคุณไปได้เยอะ
