เรื่องกล้องรุ่นไหนราคาตกเร็ว รุ่นไหนรักษาราคา ผมมีตัวอย่างใกล้ตัว เพื่อนผมสองคนซื้อกล้องพร้อมกัน จ่ายเงินใกล้เคียงกัน ผ่านไปสามปีขายทิ้งพร้อมกัน คนหนึ่งได้เงินคืนเกินครึ่ง อีกคนได้ไม่ถึงครึ่ง ทั้งที่สภาพของทั้งสองตัวพอ ๆ กัน คนที่ได้น้อยบ่นว่าโดนกดราคา ผมว่าไม่ใช่ มันคือกลไกที่คาดเดาได้ล่วงหน้าตั้งแต่วันที่เขาเลือกซื้อ แค่ตอนนั้นไม่มีใครบอก
ตัวแปรแรกคือจำนวนคนที่ใช้ของชิ้นนั้น
ตัวแปรใหญ่สุดคือจำนวนคนที่ใช้ของชิ้นนั้น ฟังดูย้อนแย้งเพราะเรามักคิดว่าของหายากต้องแพง แต่ในตลาดมือสอง ของที่มีฐานผู้ใช้ใหญ่จะรักษาราคาได้ดีกว่า เหตุผลคือมันมีสภาพคล่อง มีคนอยากได้ตลอดเวลา มีอะไหล่ มีช่างที่ซ่อมเป็น มีอุปกรณ์เสริมให้เลือก คนซื้อจึงกล้าจ่ายเพราะรู้ว่าถ้าไม่ชอบก็ขายต่อได้ไม่ยาก กลับกัน ของที่ขายไม่ค่อยออกตั้งแต่ตอนเป็นของใหม่ พอมาอยู่ในตลาดมือสองมันก็ไม่มีคนตามหา ต่อให้สเปกดีแค่ไหนก็ต้องลดราคาเพื่อให้ขายได้
กล้องรุ่นไหนราคาตกเร็ว รุ่นไหนรักษาราคา ดูจังหวะการออกรุ่นใหม่
ตัวแปรที่สองคือจังหวะการออกรุ่นใหม่ บอดี้ที่แบรนด์อัปเดตถี่ ๆ ราคามือสองจะโดนกดสองต่อ ต่อแรกคือคนถือรุ่นเดิมแห่ปล่อยพร้อมกันตอนรุ่นใหม่เปิดตัว ต่อที่สองคือราคาของใหม่รุ่นเดิมมักถูกลดล้างสต็อก พอของใหม่ถูกลง ของมือสองก็ต้องถูกกว่านั้นอีก ส่วนกล้องที่อยู่ในไลน์ที่แบรนด์ไม่รีบเปลี่ยน หรือรุ่นที่ทำหน้าที่เฉพาะทางจนไม่มีตัวมาแทนตรง ๆ ราคาจะนิ่งกว่ามาก และจังหวะของตลาดในช่วงนั้นก็มีผลไม่แพ้กัน
ตัวแปรที่สาม เลนส์กับบอดี้เสื่อมค่าไม่เท่ากัน
ตัวแปรที่สามซึ่งคนมองข้ามคือ เลนส์กับบอดี้เสื่อมค่าไม่เท่ากัน ผมพูดแบบนี้เสมอเวลามีคนถามว่าควรลงเงินตรงไหนก่อน เลนส์ไม่มีเซนเซอร์ที่ล้าสมัย ไม่มีชิปประมวลผลที่ตกรุ่น ไม่มีชัตเตอร์ที่มีอายุการใช้งาน สิ่งที่มันเสื่อมคือกลไกโฟกัสกับสภาพภายนอก ซึ่งช้ากว่าเยอะ เลนส์ที่ยังเป็นเลนส์หลักของสายใดสายหนึ่งจึงขายต่อได้ราคาดีกว่าบอดี้รุ่นเดียวกันในแง่สัดส่วน อีกกลุ่มที่ราคานิ่งคือของที่กลายเป็นหมุดหมายของสายนั้น ๆ ไปแล้ว ของแบบนี้คนซื้อไม่ได้ซื้อสเปก แต่ซื้อสิ่งที่มันทำได้และหาจากรุ่นอื่นไม่ได้
แล้วมันแปลว่าอะไรสำหรับคุณ ถ้ากำลังถือกล้องอยู่แล้วลังเลว่าจะปล่อยไหม ให้ประเมินสามข้อนี้ตรง ๆ ถ้าของคุณอยู่ในกลุ่มที่ฐานผู้ใช้ใหญ่และแบรนด์ยังไม่มีวี่แววออกตัวแทน คุณถือต่อได้อีกพักโดยไม่ต้องกลัวเสียมูลค่าเร็ว ใช้ให้คุ้มไปก่อน แต่ถ้าของคุณอยู่ในไลน์ที่โดนอัปเดตทุกปีครึ่ง แล้วมีข่าวรุ่นใหม่เริ่มหลุดออกมา ปล่อยก่อนวันเปิดตัวมักได้ตัวเลขที่ดีกว่ารอหลังจากนั้น ส่วนถ้าคุณกำลังจะซื้อ ให้คิดเรื่องราคาขายต่อตั้งแต่วันแรก เพราะต้นทุนจริงของการใช้กล้องไม่ใช่ราคาที่จ่าย แต่คือส่วนต่างระหว่างวันซื้อกับวันขาย
ข้อสุดท้ายที่ต้องย้ำ อย่ายึดตัวเลขที่ใครเคยบอกไว้เมื่อหลายเดือนก่อน ราคามือสองขยับตามข่าว ตามสต็อก ตามฤดูงาน ก่อนตัดสินใจทุกครั้งให้เปิดดูราคาตลาดจริงในช่วงนั้น แล้วถ้าไม่อยากลุ้นเอง ลองให้ร้านที่รับเทิร์นประเมินดูสักที่สองที่ก็ได้ อย่างน้อยคุณจะได้รู้ว่าพื้นราคาจริงอยู่ตรงไหน แล้วค่อยเลือกว่าจะจบที่ร้านหรือไปหาคนซื้อเอง
