หัวฟลูอิดที่ดีมีปุ่มปรับหลายอย่างที่ช่วยให้การเคลื่อนกล้องนุ่มและควบคุมได้ แต่หลายคนไม่รู้ว่าปุ่มพวกนี้ทำอะไรเลยตั้งมั่วหรือไม่ได้ปรับเลย ทำให้ใช้หัวฟลูอิดไม่เต็มความสามารถ สองค่าที่สำคัญที่สุดคือ drag ที่ควบคุมความหนืดของการเคลื่อน และ counterbalance ที่ถ่วงน้ำหนักกล้อง ผมอยากชวนมาดูว่าสองอย่างนี้ทำอะไรและปรับยังไง เพราะพอตั้งเป็นแล้วการแพนและทิลต์ของเราจะนุ่มและคุมง่ายขึ้นมาก ทำให้ภาพเคลื่อนกล้องดูเป็นมืออาชีพ
drag คืออะไร
drag คือค่าที่ควบคุมความหนืดหรือแรงต้านของการแพนและทิลต์ ถ้าตั้ง drag สูงการเคลื่อนจะหนักและช้าลง ทำให้แพนได้นุ่มและนิ่ง เหมาะกับการเคลื่อนช้า ๆ ที่ต้องการความสม่ำเสมอ ถ้าตั้ง drag ต่ำการเคลื่อนจะเบาและไวขึ้น เหมาะกับการต้องแพนตามซับเจกต์ที่เคลื่อนเร็ว หัวฟลูอิดหลายตัวปรับ drag ของแพนและทิลต์แยกกันได้ การตั้ง drag ให้เหมาะกับความเร็วของการเคลื่อนที่เราต้องการช่วยให้คุมกล้องได้นุ่มตามสไตล์ช็อต ลองปรับแล้วแพนดูจะรู้สึกถึงความต่างทันที
counterbalance คืออะไร
counterbalance คือระบบถ่วงน้ำหนักที่ช่วยพยุงกล้องเมื่อทิลต์ขึ้นลง หน้าที่ของมันคือทำให้กล้องอยู่นิ่งได้เองในทุกมุมทิลต์โดยไม่ทิ้งหัวหรือท้ายเมื่อเราปล่อยมือ ถ้า counterbalance ตั้งพอดีกับน้ำหนักกล้อง เราจะทิลต์กล้องขึ้นลงแล้วปล่อยได้โดยกล้องค้างอยู่ตรงนั้น ทำให้การทิลต์นุ่มและควบคุมง่าย แต่ถ้าตั้งไม่พอดี กล้องจะทิ้งหัวหรือดีดกลับ ทำให้ทิลต์ยากและไม่นุ่ม การปรับ counterbalance ให้เข้ากับน้ำหนักกล้องจริงจึงสำคัญมากสำหรับการทิลต์ที่ดี
วิธีตั้งในทางปฏิบัติ
วิธีตั้งในทางปฏิบัติคือเริ่มจากปรับ counterbalance ให้เข้ากับน้ำหนักกล้องก่อน โดยทิลต์กล้องไปมุมต่าง ๆ แล้วดูว่ากล้องค้างอยู่ได้เองไหม ถ้ายังทิ้งหัวก็เพิ่มแรงถ่วง ถ้าดีดกลับก็ลดลง จนกล้องนิ่งได้ในทุกมุม จากนั้นค่อยปรับ drag ของแพนและทิลต์ให้ได้ความหนืดที่เราชอบสำหรับความเร็วของช็อตที่จะถ่าย การตั้ง counterbalance ให้ถูกก่อนแล้วค่อยปรับ drag คือลำดับที่ทำให้ได้ผลดีที่สุด เพราะถ้าน้ำหนักไม่สมดุลก่อน การปรับ drag ก็ช่วยได้จำกัด
สรุป
สิ่งที่อยากให้จำคือ drag ควบคุมความหนืดของการแพนและทิลต์ ตั้งสูงเพื่อความนุ่มนิ่งในการเคลื่อนช้า ตั้งต่ำเพื่อความไวในการตามของที่เคลื่อนเร็ว ส่วน counterbalance ถ่วงน้ำหนักให้กล้องค้างได้เองในทุกมุมทิลต์ ตั้งให้พอดีกับน้ำหนักกล้องจริง ลำดับที่ดีคือตั้ง counterbalance ให้กล้องนิ่งก่อนแล้วค่อยปรับ drag ตามความเร็วของช็อต เข้าใจและตั้งสองค่านี้เป็นแล้วการเคลื่อนกล้องของเราจะนุ่มและคุมง่ายขึ้นมาก ทำให้ใช้หัวฟลูอิดได้เต็มความสามารถจริง
