การทำ proxy และตั้งชื่อไฟล์ให้ทีมตัดต่อทำงานต่อได้ทันที เริ่มจากสายโทรที่ทำให้ผมอึ้ง ผมเคยส่งฮาร์ดดิสก์ให้คนตัดคนหนึ่งแล้วโดนโทรกลับภายในยี่สิบนาที เขาถามว่าโฟลเดอร์ที่ชื่อ “ใหม่ (2)” กับ “ใหม่ (2) copy” อันไหนคือของจริง ผมอึ้งไปพักหนึ่ง เพราะตอนที่ผมก๊อปมันในคืนนั้น ผมรู้ดีมากว่าอะไรคืออะไร ผ่านไปสิบวันผมจำไม่ได้แล้ว บทเรียนคือชื่อไฟล์ไม่ได้เขียนไว้ให้ตัวเองตอนนี้ แต่เขียนไว้ให้คนอื่น หรือให้ตัวเองในอีกหกเดือน ซึ่งสองคนนั้นไม่รู้อะไรเลยเกี่ยวกับคืนที่คุณก๊อปไฟล์
ทำ proxy และตั้งชื่อไฟล์ให้บอกสามอย่างโดยไม่ต้องเปิดดู
หลักที่ผมใช้คือชื่อต้องบอกสามอย่างโดยไม่ต้องเปิดดู วันที่ ชื่องาน และมันคือส่วนไหนของงาน วันที่ผมเขียนเป็นปีเดือนวันติดกัน เพราะเรียงตามตัวอักษรแล้วมันเรียงตามเวลาเองอัตโนมัติ ตามด้วยชื่องานสั้น ๆ ที่ทั้งทีมเรียกเหมือนกัน แล้วปิดท้ายด้วยประเภท เช่น สัมภาษณ์ บีโรล เสียง ในระดับไฟล์รายคลิป ผมไม่ค่อยเปลี่ยนชื่อที่กล้องตั้งมา เพราะมันผูกกับข้อมูลในไฟล์และช่วยตอนต้องตามหาต้นฉบับ แต่ผมจะจัดมันลงโฟลเดอร์ที่ชื่อสื่อความ และเก็บกล้องแต่ละตัวแยกโฟลเดอร์ไว้ ถ้ามีหลายตัวหลายมุม
เรื่องที่คนพลาดบ่อยคือใช้ภาษาไทย เว้นวรรค หรืออักขระแปลก ๆ ในชื่อโฟลเดอร์ที่ต้องเดินทางข้ามเครื่อง ข้ามระบบปฏิบัติการ ข้ามการอัปโหลด บางโปรแกรมกับบางเซิร์ฟเวอร์ยังจัดการเรื่องนี้ได้ไม่เรียบร้อยเท่าที่ควร ผมเลยเลี่ยงไว้ก่อน ใช้อังกฤษกับขีดล่างหรือขีดกลาง แล้วเก็บชื่อไทยเต็ม ๆ ไว้ในไฟล์บันทึกข้างในแทน วิธีนี้ไม่ได้เท่ แต่มันไม่เคยทำให้ใครโทรมาถามผมกลางดึก
proxy ไม่ได้มีไว้แค่สำหรับเครื่องไม่แรง
ทีนี้เรื่อง proxy คือไฟล์ตัวแทนที่ความละเอียดต่ำกว่าและบีบอัดหนักกว่า เอาไว้ใช้ตัดให้ลื่นแทนไฟล์ต้นฉบับที่หนัก พอตัดจบค่อยสั่งให้โปรแกรมสลับกลับไปใช้ต้นฉบับตอนเกลี่ยสีและส่งออก คนมักคิดว่า proxy มีไว้สำหรับเครื่องไม่แรง ซึ่งก็จริงส่วนหนึ่ง แต่ผมใช้มันแม้ในเครื่องที่แรงพอ เพราะเวลาทำงานยาว ๆ การที่ไทม์ไลน์ตอบสนองทันทีมันเปลี่ยนวิธีคิดของคนตัด คุณจะกล้าลองตัดหลายแบบมากขึ้นเมื่อไม่ต้องรอเรนเดอร์ทุกครั้งที่ขยับ ข้อเสียคือมันกินพื้นที่เพิ่มและกินเวลาช่วงต้นในการสร้าง ถ้างานสั้นมากอย่างคลิปเดียวสามนาที การทำ proxy อาจไม่คุ้มเวลาที่เสียไป
แนบไฟล์ข้อความสิบบรรทัดไว้ในโฟลเดอร์ราก
เวลาส่งงานให้คนอื่นตัด ผมจะแนบไฟล์ข้อความสั้น ๆ ไว้ในโฟลเดอร์ราก บอกว่าถ่ายด้วยกล้องอะไร ตั้งค่าโปรไฟล์สีแบบไหน เฟรมเรตเท่าไหร่ เสียงอยู่ที่ไหน คลิปไหนที่ผู้กำกับบอกว่าเทกดี และ proxy อยู่โฟลเดอร์ไหน สิบบรรทัดนี้ประหยัดเวลาโทรคุยกันเป็นชั่วโมง และที่สำคัญกว่าคือมันยังอยู่ตรงนั้นในวันที่คุณติดต่อไม่ได้ หรือในวันที่คนตัดเปลี่ยนคน
เรื่องอุปกรณ์ที่ช่วยตรงนี้จริง ๆ มีไม่กี่อย่าง ไดรฟ์ที่เร็วพอสำหรับอ่านหลายสตรีมพร้อมกัน สายและช่องต่อที่ถ่ายข้อมูลได้เต็มความเร็วจริง กับพื้นที่เก็บที่เผื่อไว้สำหรับ proxy อย่าคิดแค่ขนาดฟุตเทจดิบ เพราะพอรวม proxy กับไฟล์ที่โปรแกรมสร้างระหว่างทาง มันบวมขึ้นได้พอสมควร ไดรฟ์ที่เหลือที่ว่างน้อยกว่าราวหนึ่งในห้าเริ่มทำงานได้ไม่ดีนัก เผื่อไว้ดีกว่ามาย้ายทีหลัง
ลองคิดแบบนี้ดู ถ้าวันนี้คุณป่วยจนทำงานไม่ได้ แล้วมีคนต้องมาเปิดไดรฟ์ของคุณตัดงานต่อ เขาจะเริ่มได้ภายในสิบนาทีไหม ถ้าคำตอบคือไม่ ปัญหาไม่ได้อยู่ที่ฝีมือของเขา แต่อยู่ที่ระเบียบของคุณ และข่าวดีคือมันแก้ได้ในบ่ายเดียว
