ความฝันร้ายที่สุดของคนทำวิดีโอคือถ่ายงานเสร็จแล้วไฟล์หาย ไม่ว่าจะการ์ดเสีย ไดรฟ์พัง หรือลบผิด งานที่ถ่ายมาทั้งวันหายไปในพริบตา กฎสำรองไฟล์แบบ 3 2 1 คือหลักที่ช่วยกันเรื่องนี้ วันนี้เราจะมาเข้าใจและนำไปใช้จริง
ทำไมต้องมีกฎ
เพราะทุกอุปกรณ์เก็บข้อมูลมีโอกาสเสียได้ทั้งนั้น ไม่มีที่เก็บไหนปลอดภัยร้อยเปอร์เซ็นต์ การฝากงานไว้ที่เดียวจึงเสี่ยงเสมอ กฎ 3 2 1 ออกแบบมาเพื่อกระจายความเสี่ยงให้แม้ที่หนึ่งเสีย ก็ยังมีสำเนาอื่นรอด กฎนี้บอกว่าให้มีสำเนางานสามชุด เก็บบนสื่อสองชนิด และมีหนึ่งชุดอยู่คนละที่ มาดูทีละข้อ
เลข 3 — สำเนาสามชุด
หมายถึงมีสำเนางานทั้งหมดสามชุด คือไฟล์ต้นฉบับหนึ่งและสำเนาอีกสอง การมีสามชุดทำให้แม้สองที่เสียพร้อมกันซึ่งเกิดได้ยาก ก็ยังเหลืออีกชุด ความซ้ำซ้อนนี้คือหัวใจของความปลอดภัย
เลข 2 — สื่อสองชนิด
หมายถึงเก็บบนสื่อสองชนิดที่ต่างกัน ไม่ใช่เก็บไว้บนไดรฟ์ชนิดเดียวกันสามตัว แต่กระจายไปบนชนิดที่ต่างกัน เหตุผลคือสื่อชนิดเดียวกันอาจมีจุดอ่อนแบบเดียวกัน ถ้าใช้คนละชนิดก็ลดโอกาสที่ทั้งหมดเสียด้วยสาเหตุเดียวกัน
เลข 1 — หนึ่งชุดอยู่คนละที่
หมายถึงมีอย่างน้อยหนึ่งชุดเก็บไว้คนละสถานที่ เพื่อกันเหตุที่กระทบทั้งที่ เช่นไฟไหม้ น้ำท่วม หรือของหายทั้งกระเป๋า ถ้าสำเนาทั้งหมดอยู่ที่เดียวกัน เหตุเดียวก็เอาไปได้หมด การมีชุดหนึ่งอยู่ที่อื่นหรือบนที่เก็บออนไลน์ช่วยกันกรณีนี้
นำมาใช้จริงในกองถ่าย
หลักสำคัญคืออย่าฟอร์แมตการ์ดจนกว่าจะมีสำเนาครบ ระหว่างถ่ายเมื่อการ์ดเต็ม ให้โอนลงไดรฟ์อย่างน้อยสองที่ก่อน แล้วค่อยใช้การ์ดซ้ำ การมีนิสัยสำรองทันทีหน้างานคือสิ่งที่กันงานหายได้จริง หลายคนพลาดเพราะรีบฟอร์แมตการ์ดก่อนสำรอง
การมีสำเนาแล้วควรเช็กด้วยว่าไฟล์เปิดได้จริงและครบ ไม่ใช่แค่เห็นว่าโอนเสร็จ เพราะบางครั้งไฟล์เสียระหว่างโอน การเช็กความสมบูรณ์ของสำเนาช่วยให้มั่นใจว่าสำรองไปแล้วใช้ได้จริง
สำหรับงานเล็กที่ทรัพยากรจำกัด อาจเริ่มจากเวอร์ชันย่อของกฎนี้ คือมีสำเนาอย่างน้อยสองที่ที่แยกกันก่อน แล้วค่อยขยับไปสามชุดเมื่อทำได้ สิ่งสำคัญคือไม่ฝากงานทั้งหมดไว้ที่เดียวเด็ดขาด
สรุป
กฎ 3 2 1 คือมีสำเนาสามชุด บนสื่อสองชนิด และหนึ่งชุดอยู่คนละที่ เพื่อกระจายความเสี่ยงไม่ให้เหตุเดียวเอางานไปได้หมด ในกองถ่ายให้สำรองทันทีก่อนฟอร์แมตการ์ด และเช็กว่าสำเนาเปิดได้จริง นิสัยนี้คือสิ่งที่กันฝันร้ายเรื่องไฟล์หายได้จริง
